Οι οδηγίες του 2025 δεν απαιτούν πάντοτε την πλήρη αφαίρεσή του. Απαιτούν όμως τα ηλεκτρόδια να τοποθετούνται σωστά και να εφάπτονται πλήρως σε γυμνό δέρμα. Αν το σουτιέν εμποδίζει, μετακινείται ή αφαιρείται χωρίς καθυστέρηση της απινίδωσης. Αυτό αναφέρεται ρητά στις οδηγίες του Resuscitation Council UK. RCUK — Βασική Υποστήριξη Ζωής 2025
Συγκεκριμένα, αναφέρει:
- Removing a bra before defibrillation: Rescuers should prioritise correct pad placement and contact with bare skin. If this can be quickly achieved without removing the bra, then it is acceptable to keep the bra in place. If the bra interferes with correctly locating the pad position, then the bra should be removed. Rescuers should not be concerned about exposing the person’s chest to apply the pads and should prioritise life-saving interventions.
Το οποίο μεταφράζεται:
Αφαίρεση του σουτιέν πριν από την απινίδωση: Οι διασώστες πρέπει να δίνουν προτεραιότητα στη σωστή τοποθέτηση των ηλεκτροδίων και στην επαφή τους με γυμνό δέρμα. Εάν αυτό μπορεί να επιτευχθεί γρήγορα χωρίς να αφαιρεθεί το σουτιέν, είναι αποδεκτό να παραμείνει στη θέση του. Εάν το σουτιέν εμποδίζει τον σωστό εντοπισμό των θέσεων τοποθέτησης των ηλεκτροδίων, πρέπει να αφαιρεθεί.
Οι διασώστες δεν πρέπει να διστάζουν να αποκαλύψουν τον θώρακα του ατόμου για να τοποθετήσουν τα ηλεκτρόδια και πρέπει να δίνουν προτεραιότητα στις παρεμβάσεις που σώζουν τη ζωή.
Κατά την έρευνα ελέγξαμε τις μεγάλες διεθνείς πηγές αναζωογόνησης. Ξεχωρίσαμε τις επίσημες κατευθυντήριες οδηγίες από εκπαιδευτικές ιστοσελίδες που εξακολουθούν να γράφουν «αφαιρούμε πάντα το σουτιέν.
Στις ΗΠΑ, η American Heart Association δίνει πλέον συγκεκριμένη σύσταση. Στις οδηγίες BLS 2025, ενότητα 9.1, αναφέρει ότι μπορεί να είναι εύλογη η μετακίνηση του σουτιέν αντί της αφαίρεσής του κατά την τοποθέτηση των ηλεκτροδίων. Η σύσταση είναι κατηγορίας 2b, επιπέδου τεκμηρίωσης C-EO, δηλαδή αποτελεί αποδεκτή επιλογή βασισμένη κυρίως στη γνώμη ειδικών. Δεν σημαίνει ότι πρέπει πάντα να παραμένει το σουτιέν. AHA — Adult Basic Life Support 2025
Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η πρακτική οδηγία είναι ιδιαίτερα σαφής. Αν επιτυγχάνονται γρήγορα η σωστή θέση και η επαφή των ηλεκτροδίων με γυμνό δέρμα, επιτρέπεται να παραμείνει το σουτιέν. Αν δυσκολεύει τον εντοπισμό ή την πρόσβαση στη σωστή θέση, αφαιρείται. Η αναγκαία αποκάλυψη του θώρακα δεν πρέπει να αποτελεί εμπόδιο στις σωτήριες παρεμβάσεις. RCUK 2025
Σε διεθνές επίπεδο, η ILCOR εξέτασε ειδικά το ζήτημα. Η ανασκόπηση εντόπισε ελάχιστα δεδομένα: τρεις μελέτες, από τις οποίες μία σε ζώα και δύο σε προπλάσματα, χωρίς μελέτες κλινικών εκβάσεων σε ανθρώπους. Δεν βρέθηκαν επαρκή στοιχεία που να δικαιολογούν την υποχρεωτική αφαίρεση σε κάθε περίπτωση. Προτεραιότητα δίνεται στη σωστή τοποθέτηση και στην αποφυγή καθυστερήσεων. Η συγκεκριμένη διαδικτυακή σελίδα φέρει επισήμανση προσχεδίου· η παραπάνω τελική σύσταση της AHA 2025 ενσωματώνει ήδη το θέμα. ILCOR — Ανασκόπηση για αφαίρεση σουτιέν και απινίδωση
Στην Αυστραλία και τη Νέα Ζηλανδία, η ANZCOR τονίζει την επαφή με το δέρμα και τη σωστή ανατομική θέση. Στην οδηγία 7 που ελέγχθηκε δεν υπάρχει ειδική απαίτηση υποχρεωτικής αφαίρεσης σουτιέν. Για άτομα με μεγάλους μαστούς αναφέρει ότι το αριστερό ηλεκτρόδιο είναι εύλογο να τοποθετείται πλάγια του αριστερού μαστού, αποφεύγοντας τον μαστικό ιστό. ANZCOR — Guideline 7
Τι ισχύει για τη μεταλλική μπανέλα; Δεν τεκμηριώνεται ότι η παρουσία της προκαλεί αναγκαστικά εγκαύματα ή αποτυχία της απινίδωσης. Η μικρή πειραματική μελέτη που περιλαμβάνεται στην ανασκόπηση δεν κατέγραψε τέτοια συμβάντα, αλλά αυτό δεν αποδεικνύει απόλυτη ασφάλεια σε κάθε πραγματική συνθήκη. Δεν τοποθετούμε ηλεκτρόδια πάνω σε ύφασμα ή μεταλλικά εξαρτήματα και δεν χάνουμε χρόνο ψάχνοντας αν η μπανέλα είναι μεταλλική ή πλαστική. ILCOR — διαθέσιμα στοιχεία και περιορισμοί
Στην πράξη, για τη συνήθη προσθιοπλάγια τοποθέτηση, το ένα ηλεκτρόδιο μπαίνει δεξιά ψηλά στον θώρακα, κάτω από την κλείδα, και το άλλο στην αριστερή πλάγια επιφάνεια, κάτω από τη μασχάλη. Ακολουθούμε το σχεδιάγραμμα της συσκευής. Δεν μετακινούμε το αριστερό ηλεκτρόδιο υπερβολικά μπροστά μόνο και μόνο για να αποφύγουμε το σουτιέν. ANZCOR — τοποθέτηση ηλεκτροδίων
Επομένως, η ακριβής διατύπωση είναι: «Μετακινούμε ή αφαιρούμε το σουτιέν όσο χρειάζεται για να κολλήσουν πλήρως τα ηλεκτρόδια σε γυμνό δέρμα, στις σωστές θέσεις. Δεν καθυστερούμε την απινίδωση για περιττούς χειρισμούς». Όταν υπάρχουν δύο διασώστες, ο ένας συνεχίζει τις συμπιέσεις όσο ο άλλος προετοιμάζει τον θώρακα και τοποθετεί τα ηλεκτρόδια. RCUK 2025
Παναγιώτης Σπανός
ΔΙΑΣΩΣΤΕΣ ΡΟΔΟΥ
