Η σειρήνα είναι σύμβολο του επείγοντος, μιας ζωής που κινδυνεύει, της άμεσης ανταπόκρισης.
Για όσους, όμως, την ακούν καθημερινά μέσα από την καμπίνα του ασθενοφόρου, μπορεί επίσης να αποτελεί πηγή στρες, ακουστικής κόπωσης και συναισθηματικής φθοράς.
Σήμερα θέλουμε να μιλήσουμε για κάτι που λίγοι αναφέρουν: τις επιπτώσεις της παρατεταμένης χρήσης της σειρήνας στο προσωπικό προνοσοκομειακής φροντίδας. Γιατί η φροντίδα εκείνων που φροντίζουν τους άλλους είναι επίσης μέρος του πρωτοκόλλου.
Έκθεση στον θόρυβο και υγεία της ακοής
Οι σειρήνες μπορούν να φτάσουν σε επίπεδα 95 dBA ή και περισσότερο μέσα στην καμπίνα, ιδιαίτερα με κλειστά παράθυρα.
Η παρατεταμένη έκθεση μπορεί να προκαλέσει εμβοές, δηλαδή βουητό στα αυτιά, ακουστική κόπωση και προοδευτική απώλεια ακοής.
Παρότι ορισμένες μελέτες αναφέρουν ότι τα επίπεδα δεν υπερβαίνουν πάντοτε τα τεχνικά όρια, πολλοί διασώστες και οδηγοί εκφράζουν την αίσθηση ότι η ακοή τους επιβαρύνεται.
Ψυχολογικές και συναισθηματικές επιπτώσεις
Ο συνεχής και οξύς ήχος της σειρήνας μπορεί να προκαλέσει στρες πριν ακόμη από την άφιξη στο συμβάν, άγχος στις παρατεταμένες βάρδιες, ευερεθιστότητα ή ψυχική κόπωση.
Ορισμένοι επαγγελματίες αναφέρουν ότι ο ήχος ενεργοποιεί μια αντίδραση συναγερμού ακόμη και εκτός εργασίας, επηρεάζοντας την ανάπαυση και τη συναισθηματική τους υγεία.
Συστάσεις και στρατηγικές
Προτείνονται πρωτόκολλα ορθολογικής χρήσης, με ενεργοποίηση της σειρήνας μόνο όταν είναι κλινικά απαραίτητο.
Προτείνεται επίσης η αλλαγή θέσης των πηγών ήχου στα οχήματα όπου τα επίπεδα υπερβαίνουν τα 85 dBA, οι περιοδικοί ακοολογικοί έλεγχοι του εκτιθέμενου προσωπικού και η εκπαίδευση για τους επαγγελματικούς κινδύνους που σχετίζονται με τον θόρυβο.
ΣΩΜΑΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΤΗΣ ΣΕΙΡΗΝΑΣ
Αύξηση της αδρεναλίνης και ενεργοποίηση του συμπαθητικού νευρικού συστήματος
Ο ήχος της σειρήνας ενεργοποιεί τον μηχανισμό συναγερμού του οργανισμού, ακόμη και πριν από την άφιξη στο συμβάν.
Αυτό προκαλεί απελευθέρωση αδρεναλίνης και κορτιζόλης, αύξηση της καρδιακής συχνότητας, άνοδο της αρτηριακής πίεσης και μεγαλύτερη μυϊκή ένταση.
Παρότι αυτή η ενεργοποίηση βοηθά στη γρήγορη προετοιμασία, όταν είναι συνεχής και δεν ρυθμίζεται μπορεί να οδηγήσει σε χρόνια κόπωση.
Μεταβολές της διάθεσης και συναισθηματική αντιδραστικότητα
Ο επαναλαμβανόμενος και οξύς ήχος μπορεί να προκαλέσει ευερεθιστότητα, άγχος αναμονής και υπερβολική αίσθηση επείγοντος, ακόμη και σε διακομιδές ασθενών που δεν βρίσκονται σε κρίσιμη κατάσταση.
Ορισμένοι επαγγελματίες αναφέρουν ότι ο ήχος της σειρήνας πυροδοτεί έντονα συναισθήματα, όπως απογοήτευση ή συναισθηματική υπερφόρτωση, ιδιαίτερα σε μεγάλες βάρδιες ή μετά από τραυματικά γεγονότα.
Απευαισθητοποίηση ή υπερευαισθησία
Με την πάροδο του χρόνου, ορισμένοι αναπτύσσουν συναισθηματική απευαισθητοποίηση: δεν αντιδρούν πλέον στον ήχο, γεγονός που μπορεί να επηρεάσει την αντίληψή τους για το επείγον.
Άλλοι αναπτύσσουν ακουστική ή συναισθηματική υπερευαισθησία και αντιδρούν με στρες ακόμη και εκτός του εργασιακού περιβάλλοντος.
Συστάσεις για τον περιορισμό των επιπτώσεων
Συνιστάται ορθολογική χρήση της σειρήνας, μόνο σε καταστάσεις που τη δικαιολογούν κλινικά.
Προτείνονται επίσης εκπαίδευση στη ρύθμιση των συναισθημάτων, με τεχνικές αναπνοής, ενσυνειδητότητα και σύντομα διαλείμματα κίνησης, περιοδικές αξιολογήσεις της ψυχικής υγείας και της ακοής, καθώς και εργονομικός σχεδιασμός της καμπίνας για τη μείωση της άμεσης έκθεσης στον ήχο.
Σχετικές μελέτες
Δεν είναι ορατό κάθε τραύμα. Δεν αφήνει κάθε πλήγμα αίμα.
Ο συνεχής θόρυβος, η ένταση πριν από το συμβάν, η διαρκής εγρήγορση που δεν σβήνει ποτέ… αφήνουν κι αυτά το αποτύπωμά τους.
Η αναγνώριση αυτού του προβλήματος δεν είναι αδυναμία. Είναι επαγγελματισμός.
Η σειρήνα σώζει ζωές. Η χρήση της, όμως, πρέπει να σέβεται και την υγεία εκείνων που την ενεργοποιούν.
Ας συνεχίσουμε να εκπαιδεύουμε, να φροντίζουμε και να δημιουργούμε χώρο για συζήτηση γύρω από όσα επίσης έχουν σημασία.
«Δεν μοιράζομαι πληροφορίες για να ξεχωρίσω, αλλά για να βοηθήσω τους άλλους να εξελιχθούν. Κάθε στοιχείο, κάθε ένδειξη, κάθε λέξη έχει στόχο να προστατεύει ζωές και να ενδυναμώνει ομάδες. Και όταν παραθέτω πηγές, δεν το κάνω για να δικαιολογηθώ, αλλά για να προσκαλέσω στη συλλογική μάθηση».
Του MIGUEL LÓPEZ CABRERA, DR. A.P.H., TEM-P, FP, FM, εκπαιδευτή.
Κέντρο Εκπαίδευσης Επείγουσας Ιατρικής Φροντίδας — CAEM
«Σε εκπαιδεύουμε για να σώζεις ζωές».
Πηγή: EFECTOS DEL USO DE LA SIRENA EN EL PERSONAL PREHOSPITALARIO
Παναγιώτης Σπανός
ΔΙΑΣΩΣΤΕΣ ΡΟΔΟΥ
