1.4. ΝΟΣΗΛΕΥΤΕΣ ΚΑΙ TRIAGE
1.4.1. ΤΑ ΚΑΘΗΚΟΝΤΑ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ
Η επείγουσα νοσηλευτική φροντίδα έχει ως σκοπό την υποστήριξη της ζωής του ασθενή, την πρόληψη επιδείνωσης της κατάστασης και την προαγωγή της ανάρρωσης του αρρώστου. Κατεπείγοντα περιστατικά θεωρούνται τα εξής: καρδιοαναπνευστική ανακοπή, κώμα, απόφραξη αεραγωγού, shock, μαζικά τραύματα, κρανιοεγκεφαλικές κακώσεις, κακώσεις σπονδυλικής στήλης και βαριά εγκαύματα (Σαχίνη-Καρδάση & Πάνου, 2004).
Οι νοσηλευτές διαλογής στα ΤΕΠ με την είσοδο του ασθενή στο χώρο των ΤΕΠ τον κατευθύνουν στο ανάλογο Τμήμα με βάση τη συμπτωματολογία και τη βαρύτητα που παρουσιάζει. Τα βασικά στοιχεία που πρέπει να έχει ο νοσηλευτής διαλογής ώστε να ικανοποιούνται οι ασθενείς είναι (Στεργιάννης, 2016):
• Ικανότητα παροχής φροντίδας, η οποία θα πρέπει να είναι προσωποκεντρική
• Διεπικοινωνιακές δεξιότητες,
• Ικανότητα να παρέχει νοσηλευτική φροντίδα
• Να παρουσιάζει ενδιαφέρον για την κατάσταση του ασθενούς
• Ικανότητες για να διαγνώσει τον ασθενή αλλά και για την αντιμετώπιση της κατάστασης του
• Να είναι άμεσα διαθέσιμος
• Ικανότητα κατά την αναμονή των ασθενών να μπορεί να τους επιβλέπει
• Ικανότητα να εξηγεί στον ασθενή με εύκολες έννοιες τι έχει αλλά και τι χρειάζεται, να δύναται να απαντήσει στις ερωτήσεις του ασθενή αλλά και να δίνει τη δυνατότητα στους ασθενείς να ρωτήσουν ότι θέλουν (Στεργιάννης, 2016).
Η αποτελεσματικότητα του νοσηλευτή διαλογής εξαρτάται επίσης από τη σωστή οργάνωση των ΤΕΠ καθώς και από την εκπαίδευση του. Στον Ελλαδικό χώρο υπάρχουν μεταπτυχιακά προγράμματα που παρέχουν εξειδίκευση στην Επείγουσα και Εντατική Νοσηλευτική ενώ στο εξωτερικό υπάρχουν εξειδικευμένα εκπαιδευτικά προγράμματα με βάση τη νοσηλευτική διαλογή (Στεργιάννης, 2016).
Οι λειτουργίες και οι ευθύνες του νοσηλευτικού προσωπικού στο ΤΕΠ καθορίζονται από την τακτική του νοσοκομείου και τον τύπο του περιστατικού. Ωστόσο, υπάρχουν ορισμένες κοινές γνώσεις και δεξιότητες που οφείλουν να έχουν όλοι οι νοσηλευτές όπως:
• Ικανότητα λήψης ιστορικού.
• Εφαρμογή βασικών μέτρων για τη διατήρηση της ζωής.
• Γνώση των ηλικιακών ομάδων και των προβλημάτων υγείας που πιθανόν να τις συνοδεύουν.
• Ικανότητα ολιστικής παρατήρησης και εκτίμησης της κατάστασης του ασθενή.
• Δεξιότητες εκτέλεσης μεγάλης ποικιλίας διαγνωστικών διαδικασιών με συστηματικό και γρήγορο τρόπο.
• Ικανότητα καθορισμού προτεραιοτήτων.
• Κατοχή γνώσης για την φροντίδα και την διδασκαλία του αρρώστου και των συγγενών.
• Ικανότητα και δεξιότητα χρήσης τεχνικών παρέμβασης σε καταστάσεις κρίσης (Σαχίνη-Καρδάση & Πάνου, 2004).
1.4.2. Η ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΑΦΙΞΗ ΤΟΥΣ ΣΤΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ
Κατα την άφιξη των ασθενών στα ΤΕΠ, το νοσοκομείο θα πρέπει να έχει γνώση για τον αριθμό των θυμάτων, τα είδη βλάβης, τον χρόνο άφιξης στο ΤΕΠ και οποιαδήποτε ειδική πληροφορία με βάση το περιστατικό (πχ. τοξικές χημικές ουσίες, ακτινοβολία κπλ.). Αρχικά, πραγματοποιείται ταχύς έλεγχος για κενά κρεβάτια και δίνονται εξιτήρια σε όποιους ασθενείς είναι δυνατόν. Οι υπηρεσίες που θα χρησιμοποιηθούν τίθενται σε άμεση λειτουργία (χειρουργεία, εργαστήρια και ακτινολογικό τμήμα) ενώ την ίδια στιγμή το προσωπικό αναλαμβάνει τις εκάστοτε αρμοδιότητές του. Για την αποτελεσματική εκτέλεση του σχεδίου όλο το υγειονομικό προσωπικό πρέπει να διατηρεί απόλυτη ψυχραιμία, να υπακούει στις εντολές των υπευθύνων του και να διαχειρίζεται αποτελεσματικά τα συναισθήματά του (ΣαχίνηΚαρδάση & Πάνου, 2004).
Οι ασθενείς που χρήζουν ανάγκη φροντίδας ταξινομούνται κατά προτεραιότητα που αφορά σε:
• Άμεση ανάγκη φροντίδας για σωτηρία της ζωής • Ανάγκη για φροντίδα, όχι επείγουσα
• Περιπατητικοί τραυματίες (Σαχίνη-Καρδάση & Πάνου, 2004).
Η Αμερικανική Υγειονομική Ένωση έχει θεσπίσει μια σειρά από βασικές ενέργειες του νοσηλευτή με σκοπό τον περιορισμό των θυμάτων και την αποφυγή λάθους που μπορεί να αποβεί μοιραία. Στις ενέργειες αυτές εντάσσεται (ΣαχίνηΚαρδάση & Πάνου, 2004):
• Παροχή πρώτων βοηθειών: ΚΑΡΠΑ, επείγουσα αντιμετώπιση ανοιχτών τραυμάτων θώρακα, αναλγησία, αγωγή αντι-shock, προετοιμασία αρρώστου για μεταφορά
• Διατήρηση ελεύθερου αεραγωγου
• Έλεγχος αιμορραγίας
• Χειρουργικός καθαρισμός τραύματος
• Επίδεση και ακινητοποίηση τραυματισμένων άκρων
• Εισαγωγή ρινογαστρικού σωλήνα
• Παρεντερική χορήγηση υγρών
• Καθετηριασμός ουροδόχου κύστης
• Εφαρμογή εμβολίων
• Χειρισμός ψυχικά πασχόντων
• Χειρισμός φυσιολογικού τοκετού
• Λειτουργία σταθμών πρώτων βοηθειών (Σαχίνη-Καρδάση & Πάνου, 2004).
Επιπρόσθετα, σε μεγάλες καταστροφές (φυσικές, προκαλούμενες από άνθρωπο, προμελετημένες) απαιτείται άμεση και συνδυαστική αντιμετώπιση θυμάτων από τους επαγγελματίες υγείας, με βάση προϋπάρχοντα σχεδιασμό, που τίθεται σε εφαρμογή (Σαχίνη-Καρδάση & Πάνου, 2004).
22 1.4.3. ΟΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΑ ΤΕΠ ΣΤΟ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ
Το ΤΕΠ είναι ένα πολύ απαιτητικό περιβάλλον εργασίας, το οποίο έχει υψηλό φόρτο εργασίας και άγχος. Οι νοσηλευτές καθημερινά έρχονται σε επαφή με απρόβλεπτα περιστατικά που χρειάζονται άμεση φροντίδα με αποτέλεσμα να νιώθουν έντονη εργασιακή δέσμευση, συναισθηματική εξάντληση και ψυχοσωματική δυσφορία.
Σύμφωνα με μία μελέτη που έγινε στο Βέλγιο σε 15 τμήματα ΤΕΠ γενικών νοσοκομείων από τους Adriaenssens et al (2015), η βελτίωση της ψυχολογίας των νοσηλευτών μπορεί να πραγματοποιηθεί με τη μείωση των απαιτήσεων εργασίας, την αύξηση του ελέγχου της εργασίας, τη βελτίωση της κοινωνικής υποστήριξης και με την δημιουργία ενός ισορροπημένου συστήματος ανταμοιβών που θα αντικατοπτρίζει την προσφορά και τον κόπο τους.
Επίσης, οι Bazazan et al (2019) μελέτησαν τις μυοσκελετικές διαταραχές που αντιμετωπίζουν οι νοσηλευτές των ΤΕΠ λαμβάνοντας υπόψη το φόρτο εργασίας καθώς και το απαιτητικό ωράριο που συνοδεύει την εργασία στα ΤΕΠ. Τα δεδομένα της μελέτης συλλέχθηκαν μέσω ερωτηματολογίων που απαντήθηκαν απο 380 νοσηλευτές ΤΕΠ σε 5 νοσοκομεία, στην Τεχεράνη του Ιράν, το 2017.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της συγκεκριμένης μελέτης, οι επιπτώσεις από την εργασία στα ΤΕΠ στον συγκεκριμένο πληθυσμό αφορούσαν κυρίως σε σωματικές επιπτώσεις, ενώ δεν έγινε αναφορά στις ψυχικές απαιτήσεις και την χρόνια κόπωση.
Ειδικότερα υψηλός επιπολασμός μυοσκελετικών προβλημάτων παρατηρήθηκε ιδιαίτερα μεταξύ των νοσηλευτών που εργάζονταν σε νυχτερινές βάρδιες και είχαν χαμηλά επίπεδα εργασιακής ικανοποίησης ενώ αναφέρθηκαν από πολλούς από τους συμμετέχοντες νοσηλευτές μυοσκελετικά προβλήματα ιδιαίτερα στα γόνατα, στην πλάτη, στον αυχένα και τους ώμους.
Λαμβάνοντας υπόψη τα παραπάνω ευρήματα οι Bazazan et al (2019) κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι για τη μείωση των μυοσκελετικών διαταραχών και, κατ’ επέκταση την αποδοτικότερη παροχή φροντίδας, θα βοηθούσε η καλύτερη διαμόρφωση των συνθηκών εργασίας με την εφαρμογή εργονομικών παρεμβάσεων (π.χ. εκπαιδευτικών προγραμμάτων, παροχή σύγχρονου εργονομικού εξοπλισμού) και την αύξηση των βοηθών νοσηλευτών κατά τη διάρκεια της νυχτερινής βάρδιας (Bazazan et al, 2019).
1.4.4. ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΗΘΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΑΡΟΧΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΣΤΑ ΤΕΠ
Οι νοσηλευτές των ΤΕΠ έρχονται συχνά αντιμέτωποι με ζητήματα ηθικής και δεοντολογίας καθώς οι ασθενείς αλλά και οι συνοδοί αυτών μπορεί να έχουν αντικρουόμενες ανάγκες, επιθυμίες αλλά και στόχους καθώς και διαφορετικές ηθικές πεποιθήσεις. Ο νοσηλευτής της διαλογής και των ΤΕΠ καλείται να χειρίζεται αυτές τις καταστάσεις και να προσπαθεί να μην επηρεαστεί από αυτά (Jimenez-Herrera & Axelsson, 2015).
Οι νοσηλευτές διαλογής των ΤΕΠ χρειάζεται μερικές φορές να επιλέξουν ανάμεσα στις διαθέσιμες αλλά και λιγότερο ιδανικές επιλογές. Η χρήση μίας συστηματικής προσέγγισης αλλά και των διαθέσιμων εργαλείων βοηθά τους νοσηλευτές να λαμβάνουν καλύτερες ηθικές αποφάσεις και να αισθάνονται σίγουροι για αυτές. Ωστόσο, οι συγκρούσεις μεταξύ του νοσηλευτικού προσωπικού, του ιατρικού προσωπικού, του ασθενούς ή και της οικογένειας αυτού συχνά σηματοδοτούν ηθικά διλήμματα (Jimenez-Herrera & Axelsson, 2015).
Η πιο θεμελιώδης ηθική αρχή που πρέπει να ακολουθείται είναι ο σεβασμός προς όλους τους ανθρώπους. Οι κύριες ηθικές αρχές πηγάζουν από αυτή την έννοια. Το πιο συχνό ηθικό ζήτημα που αντιμετωπίζεται από το νοσηλευτικό προσωπικό είναι η άρνηση από τον ασθενή για την κατάλληλη θεραπεία και σε αυτό πραγματοποιείται σύγκρουση μεταξύ της αυτονομίας του ασθενούς και αρχής της ευεργεσίας (Langeland & Sorlie, 2011).
Οι επαγγελματικοί κώδικες δεοντολογίας σε μεγάλο ποσοστό δεν έχουν την ισχύ του νόμου, ωστόσο παρέχουν έναν οδηγό για τη νοσηλευτική πράξη, ο οποίος παρέχει έμμεσα πρότυπα και αξίες για το νοσηλευτικό επάγγελμα.
Ο κώδικας δεοντολογίας του Αμερικανικού Συνδέσμου Νοσηλευτών (ΑΝΑ) υπάρχει από το 1950 και οι αναθεωρήσεις που έχει υποστεί περιλαμβάνει βασικές έννοιες. Σύμφωνα με αυτές, τον τελευταίο λόγο στη θεραπεία τον έχει ο ασθενής, πρέπει να υπάρχει διασφάλιση ότι ο χώρος φροντίδας είναι ασφαλής και η νοσηλευτική αντιμετώπιση πρέπει να έχει ως βάση τον ασθενή (Langeland & Sorlie, 2011).
Οι νοσηλευτές διαλογής στα ΤΕΠ μπορούν να χρησιμοποιήσουν διάφορες διαδικασίες για τον καθορισμό μίας ηθικής απόφασης. Η πιο διαδεδομένη διαδικασία επίλυσης προβλημάτων υπαγορεύει ότι πρέπει να καθορίζονται οι νοσηλευτικοί στόχοι με σαφήνεια, να γίνεται συλλογή των δεδομένων με προσοχή, να επιδιώκονται πολλές εναλλακτικές λύσεις, να υπάρχει λογική και ότι ο νοσηλευτής πρέπει να ενεργήσει με αποφασιστικότητα (Langeland & Sorlie, 2011).
Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΤΗ ΔΙΑΛΟΓΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΣΤΑ ΤΕΠ (Μέρος 1ο)
Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΤΗ ΔΙΑΛΟΓΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΣΤΑ ΤΕΠ (Μέρος 2ο)
Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΤΗ ΔΙΑΛΟΓΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΣΤΑ ΤΕΠ (Μέρος 3ο)
Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΥΤΗ ΣΤΗ ΔΙΑΛΟΓΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΣΤΑ ΤΕΠ (Μέρος 4ο)
ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΟΥ Α.Μ. 1718487/890
ΕΙΣΗΓΗΤΡΙΑ: ΕΛΠΙΝΙΚΗ ΛΑΪΟΥ
ΙΩΑΝΝΙΝΑ 2022
ΔΙΑΣΩΣΤΕΣ ΡΟΔΟΥ
